
Sztalugi - umiejętne tworzenie i prezentowanie dzieł sztuki
Dzięki sztalugom artyści hobbystyczni i profesjonalni mogą wygodnie tworzyć swoje prace i atrakcyjnie je prezentować. W tym poradniku można znaleźć różnice między wariantami sztalug.
1. Sztalugi: różne typy
Wybór odpowiedniej sztalugi zależy w dużej mierze od wielkości planowanej pracy i używanych kolorów. Poniżej znajdujesz przydatny przegląd poszczególnych opcji.
1.1 Sztaluga stołowa
Jeśli Twoja prace nie mają za dużych wymiarów, tj. nie przekraczają wysokości około 75 centymetrów, możesz używać sztalugi stołowej. Chodzi o małe egzemplarze sztalug, które ustawia się na stole. Są idealne dla dzieci i młodzieży, które chcą po raz pierwszy spróbować malowania i rysowania. Sztalugi te są też łatwe w transporcie i mogą być przechowywane w bagażu podczas wycieczek czy podróży. Niektóre sztalugi stołowe posiadają też małą szufladę, w której można przechowywać akcesoria malarskie lub inne drobne przedmioty.

Sztaluga stołowa
- kąt nachylenia sztalugi stołowej można dowolnie wybierać
- niska waga i niewielkie rozmiary
- umożliwia wygodną pracę w pozycji siedzącej
- możliwość łatwego przechowywania w szufladzie lub torbie
- zazwyczaj wyposażona w gumowe nóżki zapewniające stabilną podstawę
- może być stosowana do wielu technik malarskich, na przykład do techniki olejnej, akrylowej, kredowej /pastelowej, szkicowej i strukturalnej
1.2 Sztaluga studyjna
Sztalugę studyjną ustawia się na podłodze. Ma ona imponująco duży format, a dzięki dużej wadze i czterem nóżkom zapewnia dobrą stabilność. Niektóre wersje posiadają także cztery kółka, które ułatwiają przesuwanie sztalugi. Jest ona jednak przeznaczona wyłącznie do użytku w pracowni lub w domu, co oznacza, że nie nadaje się do pokonywania dużych odległości.

Sztaluga studyjna
- zwykle wykonana z litego, olejowanego drewna bukowego
- bezstopniowa regulacja kąta nachylenia
- możliwość mocowania obrazów do wysokości 240 cm
- regulacja wysokości
- może być składana
1.3 Sztaluga plenerowa
W przeciwieństwie do sztalug studyjnych sztalugi plenerowe mają trzy nogi, które można zsuwać podobnie jak statyw. W ten sposób można je łatwo transportować, dlatego używane są też często w plenerze. Oprócz oszczędności miejsca, są przede wszystkim znacznie lżejsze niż sztalugi studyjne.

Sztaluga plenerowa
- najczęściej wykonana z litego drewna
- może być używana zarówno w pomieszczeniach, jak i na zewnątrz
- dowolnie wybierany kąt nachylenia
- zwykle wyposażona w gumowe nóżki
- dostępne są wersje o różnej wadze (do pracy na zewnątrz powinny być jednak przede wszystkim odporne na wiatr)
1.4 Sztaluga akademicka
Sztalugi akademickie są bardzo stabilne, ale kilkoma ruchami można je złożyć do niewielkich rozmiarów. Podobnie jak sztalugi plenerowe mają trzy nogi i suwak, za pomocą którego można zacisnąć płótno.

Sztaluga akademicka
- wykonana najczęściej z olejowanego drewna bukowego
- swobodnie regulowany kąt nachylenia
- zwykle z suwakiem do zaciskania obrazu
- lżejsza niż sztaluga studyjna
1.5 Sztaluga walizkowa
Sztaluga walizkowa jest bardzo podobna w konstrukcji do sztalugi plenerowej. Także ma trzy nogi, które można zsunąć, ale jest nieco bardziej kłopotliwa w transporcie. Ten typ sztalugi oferuje ponadto dużo miejsca na przybory do malowania.

Sztaluga walizkowa
- połączenie skrzynki z farbą i sztalugi
- może być używana zarówno w pracowni, jak i w podróży
- bardzo praktyczna, ponieważ umożliwia transportowanie wszystkiego raze
- z reguły nadaje się tylko do stosunkowo małych formatów
2. Rama
Zasadniczo sztalugi mogą mieć ramę typu A lub H. O ile pierwszy wariant zajmuje niewiele miejsca, drugi charakteryzuje się solidną konstrukcją.
Poniżej porównaliśmy dla Ciebie te dwie opcje.
Sztalugi z ramą w kształcie litery A

- w tej opcji mieszczą się wszystkie sztalugi trójnożne
- rama przypomina literę „A” lub trójkąt
- zazwyczaj w dość korzystnej cenie
- nadaje się tylko do mniejszych formatów
Sztalugi z ramą H

- w tej opcji mieszczą się wszystkie sztalugi na czterech nogach
- rama przypominająca literę „H”
- solidna i stabilna
- generalnie dość droga
- nadaje się do małych i dużych formatów
3. Czym charakteryzuje się dobra sztaluga?
Wybierając sztalugę, należy zastanowić się przed zakupem, jakie funkcje powinna ona spełniać. Wiele osób malujących hobbystycznie pracuje tylko w domu, inni wolą jednak od czasu do czasu zmieniać miejsce pracy, dlatego będą mieli pewne wymagania co do transportu sztalugi.
Zalecamy więc, aby przed zakupem sztalugi zadać sobie podane niżej pytania.
Potrzebujesz sztalugi, której możesz od czasu do czasu używać na zewnątrz?
Jeśli chcesz regularnie przenosić lub transportować sztalugę, zdecyduj się na wersję, która jest stosunkowo lekka i można ją złożyć do możliwie kompaktowych rozmiarów. Idealne będą w tym przypadku na przykład sztalugi plenerowe, ponieważ można je łatwo zmniejszyć dzięki teleskopowym nogom i są stosunkowo lekkie.
Szukasz sztalugi, która ma mieć stałe miejsce ustawienia?
Jeśli sztaluga ma pozostawać w jednym miejscu, lepszym rozwiązaniem będzie sztaluga studyjna. Jest to znacznie bardziej wytrzymałe i stabilne rozwiązanie niż wersja z trzema nogami. Ponadto można na niej umieścić dowolny format obrazu.
Czy chcesz mieć możliwość transportowania przyborów malarskich razem ze sztalugą?
W takim przypadku właściwym wyborem będzie sztaluga walizkowa: dzięki zintegrowanej skrzynce malarskiej mniejsze przedmioty mogą być przechowywane i transportowane razem ze sztalugą.
Jak ważna jest dla Ciebie jakość sztalugi?
Jeśli chcesz korzystać ze sztalugi codziennie lub kilka razy w tygodniu, wybierz wersję najbardziej wytrzymałą. Takie sztalugi wykonane są zwykle z drewna bukowego, które jest odporne na wpływy atmosferyczne. Jeśli jednak używasz sztalugi tylko okazjonalnie, możesz użyć tańszych, ale mniej wytrzymałych wersji wykonanych na przykład z drewna jodłowego.
Zanim zdecydujesz się na sztalugę, musisz odpowiedzieć sobie na kilka pytań.
Jak ważna jest dla Ciebie możliwość zmiany kąta nachylenia sztalugi?
Jeśli często zmieniasz pozycję podczas malowania ze stojącej na siedzącą, zaleca się zakup sztalugi z opcją zmiany kąta nachylenia. Ponadto niektóre farby – takie jak akwarele – wymagają malowania poziomego, ponieważ w przeciwnym razie farba nie pozostanie w miejscu, w którym została nałożona. Opcja ta zapewnia również przez cały czas optymalne oświetlenie malowanej płaszczyzny.
Jak wysoka powinna być podkładka do malowania?
Zależy to w dużej mierze od formatów, w jakich zazwyczaj powstają Twoje prace. Przede wszystkim jeśli często malujesz w formacie poziomym, zaleca się użycie jak najszerszej poprzeczki, aby obraz był dobrze podparty.
Czy uważasz korbę za jeden z potrzebnych dodatków?
W przypadku standardowych sztalug poprzeczka jest przesuwna, dzięki czemu można umieścić pracę na żądanej wysokości. Duże, ciężkie obrazy wymagają jednak przy podnoszeniu dużego wysiłku, co dzięki zintegrowanej korbie przestaje być problemem. Za jej pomocą można łatwo przesuwać obraz w górę i w dół.
Ile miejsca masz do dyspozycji?
Jeśli masz ograniczoną ilość miejsca na sztalugę, rozważ zakup sztalugi stołowej. Możesz ją łatwo umieścić na prawie każdej powierzchni i zajmie bardzo mało miejsca. Jeśli jednak dysponujesz wystarczającą ilością miejsca i często korzystasz ze sztalugi, lepszym wyborem będzie solidna sztaluga studyjna.
4. Często zadawane pytania
Jaka sztaluga jest odpowiednia dla początkujących?
Dla początkujących najlepsza będzie mała, poręczna sztaluga stołowa. Zajmuje bardzo mało miejsca i doskonale nadaje się do pierwszych prób rysowania czy malowania.
Czy istnieją specjalne sztalugi dla dzieci?
Tak, tego rodzaju sztalugi są idealnie dopasowane do wzrostu dzieci i podobnie jak wersje dla dorosłych mogą być indywidualnie dostosowywane do różnych formatów prac.































